Άγονες γραμμές Βορείου Αιγαίου: Στο επίκεντρο καταγγελίες για πλαστογραφία και διαγωνισμό – Προειδοποιήσεις για την ασφάλεια των επιβατών

Σοβαρές διαστάσεις λαμβάνει η υπόθεση του διαγωνισμού για τις επιδοτούμενες ακτοπλοϊκές γραμμές του Βορείου Αιγαίου. Η διαμάχη μεταξύ δύο ακτοπλοϊκών εταιρειών, οι καταγγελίες για ανακριβή στοιχεία σχετικά με την ηλικία πλοίου και οι αντικρουόμενες θέσεις του Υπουργείου Ναυτιλίας έχουν οδηγήσει την υπόθεση στη Δικαιοσύνη.

Νέες διαστάσεις παίρνει η υπόθεση του διεθνούς διαγωνισμού για τις άγονες ακτοπλοϊκές γραμμές του Βορείου και Βορειοανατολικού Αιγαίου, καθώς στο επίκεντρο βρίσκονται πλέον όχι μόνο οι καταγγελίες για τη διαδικασία αξιολόγησης των πλοίων, αλλά και ζητήματα που αφορούν τη διαφάνεια, τη διαχείριση των κρατικών επιδοτήσεων και την ασφάλεια των επιβατών.

Το θέμα αναδεικνύει σε διαδοχικά δημοσιεύματά της η ιστοσελίδα Zougla.gr, παρουσιάζοντας τις θέσεις του Υπουργείου Ναυτιλίας, της εταιρείας Golden Star Ferries, αλλά και παρεμβάσεις εξειδικευμένων νομικών κύκλων.

Η υπόθεση αφορά τον διαγωνισμό για την εξυπηρέτηση επιδοτούμενων ακτοπλοϊκών γραμμών της περιόδου Νοεμβρίου 2025 έως Οκτωβρίου 2029, στις οποίες περιλαμβάνονται συνδέσεις της Καβάλας και της Θεσσαλονίκης με τη Λήμνο, τη Μυτιλήνη, τη Χίο και νησιά του Ανατολικού Αιγαίου.

Το Blue Star Myconos και η διαφορά για το έτος καθέλκυσης

Στον διαγωνισμό συμμετείχαν η Golden Star Ferries με το πλοίο «Andros King» και η Hellenic Seaways, του ομίλου Attica Group, με το «Blue Star Myconos».

Η σύμβαση ανατέθηκε τελικά στη Hellenic Seaways, με βασικό σημείο αντιπαράθεσης το έτος καθέλκυσης του πλοίου.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάζει η Zougla.gr, η αρμόδια επιτροπή αξιολόγησης αντιμετώπισε και τα δύο πλοία ως κατηγορίας 2, θεωρώντας ότι το έτος καθέλκυσής τους ήταν το 2005.

Η Golden Star Ferries αμφισβήτησε αυτή την κατάταξη, υποστηρίζοντας ότι το «Blue Star Myconos» καθελκύστηκε στις 29 Οκτωβρίου 2002 και όχι το 2005.

Για να στηρίξει τη θέση της, επικαλείται έγγραφο των Ελληνικών Ναυπηγείων, καθώς και ναυπηγικά στοιχεία που, σύμφωνα με την εταιρεία, υπήρχαν ήδη στον φάκελο του πλοίου στις αρμόδιες υπηρεσίες.

Η εταιρεία υποστηρίζει ότι εάν είχε ληφθεί υπόψη το 2002 ως έτος καθέλκυσης, το πλοίο θα εντασσόταν σε διαφορετική ηλικιακή κατηγορία, γεγονός που θα επηρέαζε καθοριστικά την αξιολόγηση του διαγωνισμού.

Τι απαντά το Υπουργείο Ναυτιλίας

Το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής απορρίπτει τις καταγγελίες περί αδιαφάνειας και υποστηρίζει ότι η διαγωνιστική διαδικασία πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τους όρους της προκήρυξης.

Όπως αναφέρει στην επίσημη απάντησή του, το έτος καθέλκυσης του «Blue Star Myconos» είναι το 2005, όπως προκύπτει από το ισχύον Πιστοποιητικό Ανακαταμέτρησης.

Το Υπουργείο υποστηρίζει ότι η ημερομηνία του 2002 αφορά προγενέστερη επίπλευση του πλοίου και όχι την οριστική ολοκλήρωση της ναυπήγησής του και την είσοδό του στη θάλασσα για την εκτέλεση πλόων.

Παράλληλα, επισημαίνει ότι οι τρεις προδικαστικές προσφυγές της εταιρείας απορρίφθηκαν από την Εθνική Αρχή Δημοσίων Συμβάσεων (ΕΑΔΗΣΥ), ενώ η προσφορά της Golden Star Ferries απορρίφθηκε και λόγω μη συμμόρφωσης του πλοίου αντικατάστασης με τους όρους της προκήρυξης.

Η ανταπάντηση της Golden Star Ferries

Η εταιρεία, από την πλευρά της, επιμένει ότι οι αρμόδιες υπηρεσίες όφειλαν να συνεκτιμήσουν το έγγραφο του κατασκευαστή, το οποίο, όπως υποστηρίζει, πιστοποιεί συγκεκριμένα την ημερομηνία καθέλκυσης στις 29 Οκτωβρίου 2002.

Μάλιστα, υποστηρίζει ότι το συγκεκριμένο έγγραφο προϋπήρχε από το 2004 και βρισκόταν στον διοικητικό φάκελο του πλοίου, αλλά της χορηγήθηκε μεταγενέστερα, κατόπιν εισαγγελικής παραγγελίας.

Η εταιρεία αμφισβητεί επίσης την ερμηνεία του Υπουργείου σχετικά με τη διάκριση μεταξύ της πρώτης καθέλκυσης και της ολοκλήρωσης των εργασιών ναυπήγησης.

Πρόκειται για το βασικό τεχνικό και νομικό σημείο στο οποίο συγκρούονται οι δύο πλευρές.

Στο Συμβούλιο της Επικρατείας η υπόθεση

Η διαφορά έχει ήδη οδηγηθεί στο Συμβούλιο της Επικρατείας.

Σύμφωνα με όσα αναφέρει η Zougla.gr, οι σχετικές αιτήσεις συζητήθηκαν στις 27 Οκτωβρίου 2026 και αναμένονται οι αποφάσεις.

Παράλληλα, η Golden Star Ferries έχει προχωρήσει σε εξώδικη παρέμβαση προς τις αρμόδιες υπηρεσίες του Υπουργείου Ναυτιλίας, ζητώντας να εξεταστούν τα στοιχεία που επικαλείται.

Επομένως, οι καταγγελίες και οι ισχυρισμοί των δύο πλευρών δεν αποτελούν δικαστικά διαπιστωμένα γεγονότα, καθώς η δικαστική κρίση εκκρεμεί.

Οι προειδοποιήσεις νομικών για την ασφάλεια των επιβατών

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το δημοσίευμα της Zougla.gr της 11ης Νοεμβρίου, σύμφωνα με το οποίο εξειδικευμένοι νομικοί κύκλοι με γνώση του ναυτιλιακού δικαίου θέτουν πρόσθετα ερωτήματα για τον χειρισμό της υπόθεσης.

Οι συγκεκριμένοι νομικοί υποστηρίζουν ότι το έγγραφο του κατασκευαστή αποτελεί κρίσιμο στοιχείο για τον προσδιορισμό της ηλικίας του πλοίου και αμφισβητούν την επιλογή των υπηρεσιών να βασιστούν στο Πιστοποιητικό Ανακαταμέτρησης.

Παράλληλα, συνδέουν το ζήτημα με τις κρατικές επιδοτήσεις των άγονων γραμμών, καθώς η ηλικιακή κατηγορία των πλοίων επηρεάζει το ύψος της αποζημίωσης που προβλέπεται από το Δημόσιο.

Στο δημοσίευμα διατυπώνεται ακόμη και προειδοποίηση για ενδεχόμενες σοβαρές συνέπειες στην ασφάλεια των επιβατών, σε περίπτωση που κρίσιμα τεχνικά και ναυπηγικά στοιχεία δεν αξιολογούνται με τον απαιτούμενο τρόπο.

Οι αναφορές αυτές αποτελούν εκτιμήσεις και προειδοποιήσεις των συγκεκριμένων νομικών πηγών και όχι διαπιστωμένο συμπέρασμα για την αξιοπλοΐα του «Blue Star Myconos».

Το ενδιαφέρον για τη Λέσβο και το Βόρειο Αιγαίο

Η υπόθεση έχει ιδιαίτερη σημασία για τη Λέσβο, καθώς αφορά τις ακτοπλοϊκές συνδέσεις που εξασφαλίζουν την επικοινωνία των νησιών με τη Βόρεια Ελλάδα και την υπόλοιπη χώρα.

Οι άγονες γραμμές δεν αποτελούν απλώς εμπορικές διαδρομές. Είναι βασική υποδομή για τους κατοίκους, τους επαγγελματίες, τους φοιτητές, τους ασθενείς και συνολικά για την οικονομική και κοινωνική λειτουργία των νησιών.

Το ζήτημα που πλέον καλείται να ξεκαθαρίσει η Δικαιοσύνη είναι εάν η αξιολόγηση του διαγωνισμού έγινε με βάση τα ορθά στοιχεία και εάν εφαρμόστηκαν με τον ίδιο τρόπο οι όροι για όλους τους συμμετέχοντες.

Το ενδιαφέρον στρέφεται στις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας, αλλά και στις ενέργειες που ενδεχομένως θα ακολουθήσουν από τις αρμόδιες ελεγκτικές υπηρεσίες.

Για τα νησιά του Βορείου Αιγαίου, το ζητούμενο παραμένει διπλό: διαφανείς διαδικασίες στη διαχείριση του δημόσιου χρήματος και ασφαλείς, αξιόπιστες ακτοπλοϊκές συνδέσεις.