Λέσβος: Νέα μονάδα 1,4 εκατ. ευρώ για άτομα με άνοια και Alzheimer – Σε ποιο στάδιο βρίσκεται το έργο

Η χρηματοδοτική πρόσκληση προβλέπει ολοήμερη φροντίδα, κατ’ οίκον υπηρεσίες και στήριξη των οικογενειών. Η νέα μονάδα σχεδιάζεται για τη Λέσβο, ωστόσο η επίσημη καταγραφή εξακολουθεί να την εμφανίζει σε διαδικασία ένταξης.

Ένα ζήτημα με άμεσες κοινωνικές προεκτάσεις βρίσκεται στο επίκεντρο του σχεδιασμού για τις υπηρεσίες υγείας στη Λέσβο. Πρόκειται για τη δημιουργία νέας μονάδας ολικής φροντίδας για ανθρώπους που ζουν με άνοια και νόσο Alzheimer, με συνολικό προϋπολογισμό 1,4 εκατ. ευρώ και πρόβλεψη για ολοήμερη λειτουργία, κατ’ οίκον υποστήριξη και βοήθεια προς τις οικογένειες και τους φροντιστές.

Η δράση περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα «Βόρειο Αιγαίο 2021–2027» και αφορά την Περιφερειακή Ενότητα Λέσβου. Σύμφωνα με την επίσημη πρόσκληση, στόχος είναι να δημιουργηθεί μία νέα Μονάδα Ολικής Φροντίδας Ψυχικής Υγείας, η οποία θα καλύψει ανάγκες που σχετίζονται με τη φροντίδα ανθρώπων με άνοια και Alzheimer σε διαφορετικά στάδια της νόσου.

Το κρίσιμο ερώτημα, ωστόσο, δεν αφορά μόνο το ύψος της χρηματοδότησης. Αφορά το πότε η μονάδα θα γίνει πραγματικότητα και πότε οι υπηρεσίες της θα είναι διαθέσιμες στους ανθρώπους που τις χρειάζονται.

Τι προβλέπει η νέα μονάδα

Η επίσημη πρόσκληση περιγράφει ένα μοντέλο φροντίδας που δεν περιορίζεται στην παροχή υπηρεσιών μέσα σε έναν χώρο. Προβλέπεται η λειτουργία Κέντρου Ημέρας με διευρυμένο ωράριο, καθώς και η παροχή υπηρεσιών κατ’ οίκον μέσω κινητών κλιμακίων.

Η συγκεκριμένη προσέγγιση έχει ιδιαίτερη σημασία για μια νησιωτική περιοχή όπως η Λέσβος, όπου η απόσταση από τις υπηρεσίες υγείας και η δυσκολία μετακίνησης μπορούν να επιβαρύνουν ακόμη περισσότερο την καθημερινότητα των ασθενών και των οικογενειών τους.

Σύμφωνα με την επίσημη περιγραφή του σχεδιαζόμενου έργου, οι υπηρεσίες αναμένεται να περιλαμβάνουν ολοκληρωμένη ημερήσια φροντίδα και ψυχοκοινωνική υποστήριξη, με στόχο τη διατήρηση της λειτουργικότητας και της αυτονομίας των ωφελούμενων, αλλά και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής τους.

Στην καταγραφή του έργου στην κρατική πλατφόρμα «Έργα», γίνεται αναφορά σε δυνατότητα εξυπηρέτησης έως 40 ωφελούμενων ημερησίως και έως 30 ανθρώπων κατ’ οίκον μέσω των κινητών κλιμακίων. Οι αριθμοί αυτοί περιγράφουν τον σχεδιασμό της μονάδας και όχι επιβεβαιωμένη σημερινή δυναμικότητα λειτουργίας.

Τα 1,4 εκατ. ευρώ και το χρονοδιάγραμμα

Η χρηματοδοτική πρόσκληση έχει προϋπολογισμό 1.400.000 ευρώ και χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο Plus, στο πλαίσιο του ΕΣΠΑ 2021–2027.

Η πρόσκληση εκδόθηκε στις 27 Ιουλίου 2026 και, μετά την τροποποίησή της, εμφανίζεται με καταληκτική ημερομηνία υποβολής την 31η Δεκεμβρίου 2026. Ως δυνητικοί δικαιούχοι αναφέρονται η 2η Υγειονομική Περιφέρεια, το Υπουργείο Υγείας και επιλέξιμοι φορείς ψυχικής υγείας.

Υπάρχει, όμως, μια ουσιαστική λεπτομέρεια: η επίσημη καταγραφή του έργου στην πλατφόρμα «Έργα» αναφέρει ότι βρίσκεται σε διαδικασία ένταξης στο πρόγραμμα του Βορείου Αιγαίου.

Αυτό σημαίνει ότι, με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, δεν μπορεί να παρουσιαστεί ως μονάδα που έχει ήδη τεθεί σε λειτουργία. Επίσης, δεν προκύπτει επιβεβαιωμένη ημερομηνία έναρξης λειτουργίας της νέας δομής.

Η διαφορά ανάμεσα στην πρόβλεψη χρηματοδότησης και στην πραγματική παροχή υπηρεσιών είναι καθοριστική για τις οικογένειες που περιμένουν υποστήριξη.

Οι οικογένειες που σηκώνουν καθημερινά το βάρος

Η άνοια και η νόσος Alzheimer δεν επηρεάζουν μόνο τους ανθρώπους που διαγιγνώσκονται με αυτές. Επηρεάζουν ολόκληρο το οικογενειακό περιβάλλον.

Συχνά, σύζυγοι, παιδιά ή άλλοι συγγενείς αναλαμβάνουν την καθημερινή φροντίδα, προσπαθώντας να συνδυάσουν τις ανάγκες του ανθρώπου τους με την εργασία, τις οικογενειακές υποχρεώσεις και τις δικές τους αντοχές.

Η φροντίδα μπορεί να περιλαμβάνει επίβλεψη, βοήθεια στις καθημερινές δραστηριότητες, συνοδεία σε ιατρικά ραντεβού και διαρκή προσαρμογή στις αλλαγές που προκαλεί η εξέλιξη της νόσου. Για τις οικογένειες που δεν έχουν πρόσβαση σε επαρκείς υπηρεσίες υποστήριξης, αυτή η καθημερινότητα μπορεί να γίνει ιδιαίτερα απαιτητική.

Γι’ αυτό και η πρόβλεψη για κατ’ οίκον φροντίδα και υποστήριξη των φροντιστών αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα στοιχεία του σχεδιαζόμενου έργου. Εφόσον υλοποιηθεί σύμφωνα με τον σχεδιασμό του, θα μπορούσε να προσφέρει βοήθεια όχι μόνο στους ασθενείς αλλά και στους ανθρώπους που βρίσκονται δίπλα τους καθημερινά.

Το ζητούμενο είναι οι υπηρεσίες αυτές να έχουν σαφή τρόπο πρόσβασης, επαρκές προσωπικό και πραγματική δυνατότητα εξυπηρέτησης των αναγκών σε ολόκληρη τη Λέσβο.

Υπάρχει ήδη οικοτροφείο για άτομα με άνοια στη Λέσβο

Στην ίδια κρατική καταγραφή εμφανίζεται και διαφορετικό έργο για άτομα με άνοια και Alzheimer στη Μυτιλήνη: οικοτροφείο τύπου Α3, το οποίο υλοποιήθηκε από την ΑμΚΕ «Αγκαλιά», με προϋπολογισμό 730.000 ευρώ και χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Το συγκεκριμένο έργο καταγράφεται ως ολοκληρωμένο και αφορά τη δημιουργία περιβάλλοντος διαβίωσης με συνεχή και εξατομικευμένη φροντίδα.

Πρόκειται για διαφορετική δομή από το νέο Κέντρο Ημέρας που σχεδιάζεται με προϋπολογισμό 1,4 εκατ. ευρώ. Η διάκριση έχει σημασία, καθώς το οικοτροφείο αφορά τη διαμονή και τη συνεχή φροντίδα, ενώ το νέο Κέντρο Ημέρας σχεδιάζεται να παρέχει ημερήσιες υπηρεσίες και κατ’ οίκον υποστήριξη μέσω κινητών κλιμακίων.

Επομένως, το νέο έργο δεν πρέπει να συγχέεται με το ήδη καταγεγραμμένο ως ολοκληρωμένο οικοτροφείο.

Το επόμενο βήμα: από τον σχεδιασμό στην πράξη

Το βασικό ζήτημα για τη Λέσβο είναι πλέον η πορεία υλοποίησης της νέας μονάδας.

Πότε θα ολοκληρωθεί η διαδικασία ένταξης; Ποιος φορέας θα αναλάβει τη λειτουργία της; Πού θα στεγαστεί; Πόσοι και ποιες ειδικότητες επαγγελματιών θα στελεχώσουν τη δομή; Με ποιον τρόπο θα οργανωθούν οι κατ’ οίκον επισκέψεις και ποια περιοχή του νησιού θα καλύπτουν;

Αυτά είναι τα ερωτήματα στα οποία χρειάζονται σαφείς απαντήσεις από τους αρμόδιους φορείς, ώστε να γίνει γνωστό όχι μόνο τι προβλέπει το πρόγραμμα, αλλά και πότε θα μπορέσουν οι πολίτες να αξιοποιήσουν τις υπηρεσίες του.

Το LesvosPost θα παρακολουθήσει την εξέλιξη της διαδικασίας, καθώς η δημιουργία νέων υπηρεσιών φροντίδας για άτομα με άνοια και Alzheimer αφορά ένα ευαίσθητο κοινωνικό ζήτημα, στο οποίο η έγκαιρη και αξιόπιστη ενημέρωση έχει ιδιαίτερη σημασία.